درمان اختلالات خواب

راه های درمان بی خوابی

قبل از آن که درباره بهترین روش برای درمان اختلالات خواب تصمیم بگیرید، ابتدا باید علت اصلی ابتلا به این اختلال را متوجه شوید. علت اختلال خواب هر چه که باشد، درمان معمولاً ترکیبی از درمان دارویی و تغییرات سبک زندگی است. چنانچه بیماری‌های دامن زننده به اختلال خواب ناشی از افسردگی یا عامل‌های محیطی را نتوان تغییر داد یا تعیین کرد، پزشکان کلینیک درمان اختلالات خواب پیام تندرستی جدیدترین درمان بی خوابی را متناسب با شرایط هر بیمار ارائه می‌دهند.

انواع اختلال خواب

بی خوابی می‌تواند با توجه شرایط روانی و پزشکی، عادات خواب ناسالم، مواد آور و یا برخی عوامل بیولوژیکی ایجاد شود. این مهم است که ابتدا بفهمید چه چیزی می‌تواند باعث مشکلات خواب شما شود و برای اختلال خواب به چه دکتری مراجعه کنیم؟

انواع اختلال های خواب وجود دارد که هر کدام علائم خاص خود را دارند. بی‌خوابی، پرخوابی، اختلال ریتم شبانه‌روزی، حمله خواب یا نارکولپسی، اختلال کابوس دیدن، اختلال‌های خواب REM و non-REM از شایع‌ترین اختلال‌های خواب به شمار می‌آیند. بی شک درمان نکردن این نوع اختلال در طولانی مدت می‌تواند موجب خستگی، تغییر خلق و خو ، دمدمی مزاج شدن، حساس و زودرنج شدن، کاهش قدرت تمرکز، کاهش خلاقیت و مهارت‌، عدم کنترل مشکلات، در برخی موارد توهم‌، ضعیف شدن سیستم ایمنی بدن و چه بسا افسردگی شود.

اختلال بی خوابی

بی‌خوابی نوعی اختلال خواب است که دشواری در به خواب رفتن و خوابیدن مشخصه اصلی آن محسوب می‌شود. بی‌خوابی می‌تواند پیامد ابتلا به عارضه‌های جسمی و روانی، عادت های خواب نامناسب، مصرف بعضی داروها یا مواد مخدر و عامل‌های ژنتیک باشد. بی خوابی با علائم زیر همراه است:

  • به سختی به خواب رفتن
  • ناراحتی معده
  • بیمار مرتب در طول شب از خواب بیدار می‌شود و نمی‌تواند دوباره به راحتی بخوابد.
  • صبح بسیار زود از خواب بیدار شدن
  • بیمار حتی زمانی که خودش بدون صدای زنگ ساعت از خواب بیدار می‌شود، احساس خستگی می‌کند.

نمونه هایی از شرایط پزشکی که می‌تواند باعث بی خوابی در افراد شود:

  • آلرژی بینی / سینوس
  • مشکلات دستگاه گوارش مانند ریفلاکس
  • مشکلات غدد درون ریز مانند پرکاری تیروئید
  • آرتروز
  • آسم
  • شرایط عصبی مانند بیماری پارکینسون
  • کمر درد مزمن

پر خوابی

اختلال پر خوابی یا خواب زدگی به معنای خواب آلودگی شدید در طول روز یا خوابیدن به مدت بسیار طولانی است.

اختلال ریتم خواب-بیداری شبانه روزی

اختلال خواب-بیداری باعث می‌شود که ساعت درونی و بیولوژیکی بدن نیمی از روز خاموش باشد و در نتیجه ساعات به خواب رفتن و بیدار شدن به هم بریزد که انجام مسئولیت‌ها یا وظایف شغلی را برای بیمار دشوار می‌کند.

حمله خواب

بیماران دچار نارکولپسی یا حمله خواب در طول روز ناگهان و بدون آن که کنترلی بر خود داشته باشند، به خواب میروند. حملات خواب می‌تواند در هر ساعتی از روز و هنگام انجام فعالیت‌های روزانه رخ دهد.

اختلال کابوس دیدن در خواب

کابوس دیدن اتفاقی کاملاً عادی است که همگی ما هر از گاه آن را تجربه می‌کنیم و با اختلال کابوس، که اختلالی نادر است، تفاوت دارد. اختلال کابوس به حالتی گفته می‌شود که فرد دائماً کابوس‌هایی می‌بیند که موجب پریشانی و مختل شدن خوابش می‌شود، عملکرد روزانه‌اش را تحت‌الشعاع قرار می‌دهد یا باعث می‌شود از خوابیدن بترسد.

اختلال رفتاری خواب REM

در اختلال حرکت سریع چشم (REM)، یک حالت فلجی طبیعی خواب رخ می‌دهد که ما را حتی هنگام دیدن پرشورترین رویاها، آرام و بی‌حرکت نگه می‌دارد. این حالت فلج شدن معمولاً در فرد مبتلا به اختلال رفتاری خواب REM وجود ندارد، بنابراین فرد می‌تواند حرکاتی متناسب با رویای خود انجام بدهد. رویاها در صورت ابتلا به اختلال رفتاری خواب REM معمولاً زنده، جدی و آزاردهنده است.

سندرم پای بی‌قرار

هرچند پزشکان علت دقیق بروز سندرم پای بیقرار را نمی‌دانند، اما احتمال می‌دهند که ژنتیک در ابتلا به این عارضه نقش داشته باشد. تقریباً نیمی از بیماران دچار سندرم پای بی‌قرار دارای سابقه خانوادگی ابتلا به این اختلال هستند.

خوابگردی

عامل‌های متعددی باعث خوابگردی می‌شود، هرچند خواب گردی عموماً ارثی است. اگر والدین یا خواهر و برادرتان در خواب راه برود، احتمال خواب گرد شدن شما نیز ده درصد بیشتر از افراد بدون سابقه خانوادگی این اختلال خواهد بود.

اختلال خواب ناشی از افسردگی

بروز اختلالات در خواب می‌تواند ناشی از شرایط روانی مانند افسردگی باشد. مبارزات روانشناختی می‌تواند خوابیدن را دشوار کند، بی خوابی به خودی خود می‌تواند تغییراتی در روحیه ایجاد کند و تغییر در هورمون ها و فیزیولوژی می‌تواند هم به مشکلات روانپزشکی و هم به اختلال بی خوابی منجر شود. مشکلات خواب ممکن است نشانه افسردگی باشد و خطر بی خوابی شدید در بیماران دارای اختلالات افسردگی بسیار بیشتر است. مطالعات نشان می‌دهد که بی خوابی همچنین می‌تواند باعث افسردگی شود.

این مهم است که بدانید علائم افسردگی (مانند کم شدن انرژی، از دست دادن علاقه یا انگیزه، احساس غم یا ناامیدی) با بی خوابی در ارتباط هستند و یکی می‌تواند دیگری را بدتر کند. خبر خوب این است که هر دو قابل درمان هستند.

راه های درمان قطعی بی خوابی

برای افرادی که مدت زمان زیادی است که با اختلالات خواب درگیر هستند، می‌توان گفت که هیچ درمان سریعی برای درمان اختلال خواب وجود ندارد. اما گزینه های زیاد موثری هستند که می‌توانند برای درمان بی‌خوابی مفید باشند. درمان های مبتنی بر دارو می‌تواند برای برخی افراد در ابتدا مفید باشد اما برای درمان قطعی بی خوابی و در طولانی مدت اثرگذار نیستند. در کلینیک اعصاب و روان پیام تندرستی، متخصصین درمان بی خوابی برای افرادی که اختلال خواب شدیدی بر اثر سوء مصرف مواد مخدر و یا افسردگی دارند، عامل اصلی ایجاد مشکلات خواب افراد را ریشه یابی و به درمان هر بیمار بصورت جداگانه می‌پردازند، زیرا درمان عامل اصلی ایجاد بی‌خوابی در افراد متفاوت بوده و درمان جداگانه و منحصر به هر شخص بسیار موثرتر خواهد بود.

داروهای درمان اختلال های خواب

درمان دارویی رایج‌ترین روش برای رفع انواع بی خوابی به شمار می‌آید. هرچند برای درمان انواع اختلالات خواب داروی معینی تجویز می‌شود، اما به طور معمول ترکیبی از درمان دارویی و روش‌های دیگر برای غلبه بر اختلال های خواب به کار برده می‌شود.

داروهای زیر برای درمان اختلال های خواب تجویز می‌شود:

  • داروهای خواب آور
  • داروهای مخصوص درمان عارضه اصلی‌ای که باعث بروز اختلال خواب شده است.
  • مکمل‌های ملاتونین
  • داروهای سرماخوردگی یا آلرژی

پرخاشگری ناشی از کیفیت نامناسب خواب غالباً منجر به بروز اختلال خواب می‌شود. تعدیل خشم با مصرف دارو می‌تواند کیفیت خواب را بهبود دهد. داروهای مختلفی که برای بیماران دچار اختلال خواب تجویز می‌شود، خشم و پرخاشگری را کاهش می‌دهد. از جمله داروهایی که برای کاهش خشم تجویز می‌شود، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • بنزودیازپین‌ها: بنزودیازپین‌ها پرخاشگری یا آشفتگی حاد مربوط به اختلالات خواب را درمان می‌کنند، اما واکنش‌های گیج کننده‌ای را نیز ایجاد می‌کنند. چون احتمال سوءمصرف بنزودیازپین‌ها وجود دارد، این داروها را نباید به صورت مداوم بدون نظارت پزشک مصرف کرد.
  • داروهای ضد روان‌پریشی: مصرف دوز بالای این داروها احساس آرامش عمیقی را ایجاد می‌کند. پزشکان داروهای ضد روان‌پریشی را برای کاهش پرخاشگری و پریشانی بیماران تجویز می‌کنند. مصرف این داروها باعث کنترل حرکت‌های مکرر غیرارادی و بدون هدف هنگام خواب همراه است.
  • داروهای ضدافسردگی: این داروها اضطراب، تحریک‌پذیری و هیجاناتی را که منجر به آشفتگی و پریشانی ذهن بیماران می‌شود، کاهش می‌دهند.
  • داروهای تثبیت کننده خلق: این داروها برای کنترل پرخاشگری بیماران مبتلا به عارضه‌های روانی مختلفی مانند دمانس، اختلال شخصیت مرزی، اختلال دوقطبی و اسکیزوفرنی تجویز می‌شود.

مصرف داروهای ضد روان‌پریشی توصیه استاندارد برای بیمارانی است که رفتارهای پرخاشگرانه از خود بروز می‌دهند. چنانچه بیمار دچار اختلال‌های خواب نیز باشد، ممکن است داروهای ضد روان‌پریشی درمان مناسبی برای اختلال خاص بیمار نباشد. به هر حال ما بهترین متخصص مغز و اعصاب برای درمان اختلالات خواب در این مرکز فوق تخصصی داریم که می‌توانند با روش های جدید نوع اختلال بیماران را تشخیص دهند و بهترین دارو را برای درمان اختلال خواب تجویز کند.

درمان اختلالات خواب

مشاوره برای درمان انواع اختلال خواب

داروهای خواب آور درمانی قطعی برای رفع مشکل اختلال خواب نیستند و علائم اصلی را برطرف نمی‌کنند. به همین دلیل بسیاری از بیماران به دنبال منابع دیگری برای درمان هستند که یکی از موثرترین آن‌ها مشاوره است. مصرف دارو مشکل را برای مدتی کوتاه برطرف می‌کند، اما می‌تواند اختلال خواب را در درازمدت تشدید کند. به علاوه بیمارانی که داروی خواب‌آور مصرف می‌کنند، وقتی تحمل بدنشان نسبت به اثر دارو افزایش می‌یابد، نتیجه مطلوبی از دارو نمی‌گیرند و به آن وابسته شوند. حتی اگر درمان اختلال خواب تشخیص داده شده مستلزم تجویز دارو باشد، چنانچه مشاوره در کنار مصرف دارو انجام شود و بیمار تغییرات مفیدی را در سبک زندگی‌اش ایجاد کند، نتیجه بهتری از این درمان ترکیبی به دست خواهد آمد.

رفتار درمانی شناختی (CBT)

بسیاری از مشکلات بی خوابی پیامد الگوهای رفتاری خاصی هستند که عواقب اجتماعی و هیجانی متعددی مانند اضطراب، افسردگی، اعتیاد و عارضه‌های دیگر را به دنبال دارند. رفتار درمانی شناختی (CBT)، مدیریت اختلال خواب مختلف را به بیماران آموزش می‌دهد. رفتاردرمانی شناختی به بیمار کمک می‌کند که رفتارش را قبل از خواب تغییر دهد و افکاری را که او را شب‌ها بیدار نگه می‌دارد، متوقف کند.

رفتار درمانی شناختی بر ارتقای مهارت‌های آرامش بدن و بهبود آن دسته از عادت‌های سبک زندگی تاکید دارد که بر الگوهای خواب اثر می‌گذارند. رفتار درمانی شناختی روشی موثر برای درمان علائم و مشکلات اصلی مولد اختلالات خواب است و در نهایت به بیمار کمک می‌کند تا آیین خواب سالمی را برای خود ایجاد کند.

درمان اختلالات خواب و عارضه های همزمان

بسیاری از بیمارانی که درصدد درمان اختلال خواب برمی‌آیند، همزمان با عارضه های دیگری مانند سوءمصرف مواد، افسردگی و داروهای خواب آور نیز دست و پنجه نرم می‌کنند. این گروه از بیماران به سرعت متوجه می‌شوند که خوددرمانی فقط اختلال خوابشان را تشدید می‌کند. شناسایی علت اصلی بروز این اختلال‌ها و ایجاد توانایی و مهارت‌های لازم در بیماران برای غلبه بر مشکلاتشان، موثرترین روش برای درمان این گروه از بیماران در کلینیک پیام تندرستی می‌باشد.

بیماران دچار انواع اختلالات خواب غالباً در مصرف داروهای خواب آور و داروهای تجویزی زیاده‌روی می‌کنند. مصرف مداوم این داروها بشدت وابستگی ایجاد می‌کند. چنانچه بیمار در دام اعتیاد به این داروها گرفتار شود، اختلال سوءمصرف دارو و اختلال خواب باید همزمان درمان شود. اعتیاد به قرص خواب مشکلات خواب شدیدتری را به وجود می‌آورد و اثر هر گونه درمانی را که فقط متمرکز بر بهبود خواب باشد، از بین می‌برد.

اگر خود و یا یکی از عزیزانتان دچار اختلالات خواب هستید، با متخصصین مغز و اعصاب ما در کلینیک پیام تندرستی تماس بگیرید. پزشکان ما برای درمان بی خوابی تنها به تجویز قرص‌های خواب آور و درمان های موقتی اکتفا نمی‌کنند، بلکه تلاش ما درمان قطعی بی خوابی و بهبود دائمی شما عزیزان است.

شماره تماس با کلینیک پیام تندرستی: ۴۱ ۲۲ ۲۲ ۲۲ – ۰۲۱