ترک ماری جوانا ( ترک گل)

مصرف گل یا ماری‌جوانا می‌تواند به مرور به یک الگوی تکرارشونده و خارج از کنترل تبدیل شود. به‌ خصوص زمانی که مصرف برای آرام شدن، خوابیدن، فرار از فشارهای روانی یا تغییر خلق انجام می‌شود. قطع مصرف در این شرایط ممکن است با علائمی مانند تحریک‌پذیری، اضطراب، بی‌قراری، اختلال خواب، کاهش اشتها و میل شدید به مصرف همراه باشد. شدت این علائم و نحوه مدیریت آن‌ها به میزان و مدت مصرف، شرایط جسمی و روانی فرد و هم‌زمانی مصرف مواد دیگر بستگی دارد. به همین دلیل، ارزیابی وضعیت فرد پیش از شروع درمان اهمیت دارد و در مواردی که وابستگی شدیدتر، بیماری زمینه‌ای یا مشکلات روانی وجود دارد، ترک باید با نظارت تیم درمان انجام شود.

در کلینیک ترک اعتیاد پیام تندرستی، روند ترک گل را بر اساس شرایط هر فرد و اصول علمی درمان اعتیاد انجام می‌دهیم. روند درمان با بررسی وضعیت جسمی و روانی فرد آغاز می‌شود و با توجه به نیاز او می‌تواند شامل کمک پزشکی برای مدیریت علائم ترک، درمان‌های دارویی در صورت نیاز، مشاوره و روان‌درمانی باشد. در طول درمان اعتیاد به مصرف گل، میزان وسوسه مصرف، عوامل تحریک‌کننده و مشکلاتی که می‌توانند احتمال بازگشت به مصرف را بیشتر کنند نیز بررسی می‌شوند تا برنامه درمان متناسب با شرایط هر فرد پیش برود.

کسانی که گل مصرف می‌کنند چه علائمی دارند؟

اثر گل به مقدار مصرف، میزان THC و شرایط جسمی و روانی فرد بستگی دارد. بعد از مصرف، معمولاً تغییراتی در چشم‌ها، اشتها، ضربان قلب، تمرکز و رفتار دیده می‌شود:

• چشم و دهان: قرمزی چشم به‌دلیل گشاد شدن رگ‌های سطح چشم، خشکی دهان و احساس تشنگی

• قلب و بدن: افزایش ضربان قلب، احساس تپش قلب، سنگینی بدن و گاهی خواب‌آلودگی

• مغز و تمرکز: کاهش توجه، اختلال موقت حافظه کوتاه‌مدت، کند شدن واکنش‌ها و کاهش توانایی تصمیم‌گیری

• حرکت و ادراک: اختلال تعادل و هماهنگی حرکات، تغییر در درک زمان و محیط و تغییر شدت محرک‌های حسی

• خلق و رفتار: سرخوشی و آرامش در برخی افراد؛ اضطراب، بی‌قراری، ترس، تحریک‌پذیری یا بدبینی در برخی دیگر

• اشتها: افزایش گرسنگی و تمایل بیشتر به خوردن، به‌خصوص خوراکی‌های شیرین و پرکالری

• مصرف مقدار زیاد THC: گیجی شدید، اختلال واضح حافظه و در موارد شدید توهم، باورهای غیرواقعی یا علائم روان‌پریشی

مصرف مداوم می‌تواند به مرور روی عملکرد فرد هم اثر بگذارد؛ افت تمرکز، کاهش بهره‌وری، مشکل در کار یا تحصیل، تغییر روابط اجتماعی و اختصاص دادن زمان و هزینه قابل توجه به تهیه و مصرف گل از جمله این تغییرات هستند.

مصرف ماری‌جوانا با وجود هر مقدار یا فاصله‌ای که بین دفعات مصرف وجود داشته باشد، بدون خطر نیست و THC می‌تواند بر حافظه، تمرکز، تصمیم‌گیری، هماهنگی حرکتی و ضربان قلب اثر بگذارد. البته هیچ‌کدام از علائم ظاهری، به‌تنهایی معیار تشخیص اعتیاد نیستند.

وقتی فرد به‌ طور مکرر گل مصرف می‌کند و در کنترل یا قطع مصرف مشکل دارد، میل شدید به مصرف پیدا می‌کند، مقدار مصرفش افزایش می‌یابد یا با وجود آسیب به سلامت، کار، تحصیل و روابط خانوادگی همچنان به مصرف ادامه می‌دهد، اعتیاد به مصرف ماری‌ جوانا به وجود می‌آید. در این شرایط، بررسی پزشکی و روان‌شناختی برای مشخص شدن شدت وابستگی و شروع درمان مناسب ضروری است.

عوارض کوتاه‌مدت مصرف گل یا ماری‌جوانا

ماری‌جوانا یکی از پرمصرف‌ترین مواد مخدر غیرقانونی در میان جوانان است. اثرگذاری ماری‌جوانا در صورت کشیدن آنی است و اثر آن یک تا سه ساعت دوام دارد. همچنین اگر ماری‌جوانا همراه با غذا، مثلاً به‌صورت براونی و کیک خورده شود، مدت بیشتری طول می‌کشد تا اثر آن حس شود و در این حالت اثر آن معمولاً طولانی‌تر است.

علائم کوتاه‌مدت مصرف گل در 24 ساعت اول شامل اختلال در تفکر و توجه، مشکلات حافظه، ناهماهنگی در حرکات اعضای بدن، مشکل در درک زمان است.

عوارض کوتاه‌ مدت مصرف ماری‌جوانا عبارت است از:

• تحریف ادراک (تحریف حواس شنوایی، بینایی، لامسه و از دست دادن حس زمان)
• مشکلات مربوط به حافظه و یادگیری
• از دست دادن هماهنگی بدن
• مشکلات مربوط به تفکر و حل مسئله
• افزایش ضربان قلب

مصرف ماری‌جوانا یا گل گاهی اوقات اضطراب، ترس، بی‌اعتمادی یا حمله هراس را نیز به دنبال دارد.

اثرات بلندمدت مصرف ماری‌جوانا یا گل

ماری‌جوانا به‌صورت مستقیم بر روند رشد مغز تأثیرات مخربی دارد. مغزهای درحال‌رشد، مانند مغز نوزادان، کودکان و نوجوانان، به‌ویژه در معرض اثرات مضر ماری‌جوانا و تتراهیدروکانابینول THC هستند.

اگرچه دانشمندان هنوز در مورد عوارض ماری‌جوانا بر بدن و به‌صورت ویژه اثر ماری‌جوانا بر مغز در حال تحقیق هستند، اما مطالعات نشان می‌دهد که استفاده از ماری‌جوانا توسط مادران در دوران بارداری با بروز مشکلات توجه، حافظه، مهارت‌های حل مسئله و اختلالات رفتاری در فرزندان مرتبط است.

مصرف ماری‌جوانا قبل از 18 سالگی با تأثیر بر فرایندهای ایجاد ارتباط مغز تأثیرات مخربی بر عملکردهایی مانند توجه، حافظه و یادگیری دارد. فراتر از این عوارض، اثرات مخرب مصرف ماری‌جوانا بر عملکردهای مغز ممکن است برای مدت طولانی یا حتی تا آخر عمر باقی بماند.

روش‌های ترک اعتیاد به گل

ترک گل برای فردی که مدتی به‌طور منظم مصرف کرده، معمولاً از چند مرحله تشکیل می‌شود: قطع مصرف، مدیریت علائم ترک، شناخت عواملی که فرد را به سمت مصرف می‌برند و پیشگیری از برگشت دوباره. برای همه افراد یک نسخه یکسان وجود ندارد. مقدار و مدت مصرف، شدت وابستگی، وضعیت خواب و خلق، سابقه بیماری‌های روانی و مصرف هم‌زمان مواد دیگر، روی انتخاب روش درمان اثر می‌گذارند.

در درمان وابستگی به گل، روان‌درمانی و مداخلات رفتاری جایگاه اصلی را دارند. دارو ممکن است برای کنترل بعضی علائم یا بیماری‌های همراه تجویز شود، اما در حال حاضر دارویی که به‌عنوان درمان اختصاصی و تأییدشده برای اختلال مصرف ماری‌جوانا شناخته شود وجود ندارد.

ترک یکباره گل

برای بسیاری از مصرف‌کنندگان، درمان با قطع کامل گل شروع می‌شود. بعد از قطع مصرف، علائمی مانند بی‌خوابی، تحریک‌پذیری، اضطراب، بی‌قراری، کاهش اشتها، تعریق، سردرد و میل شدید به مصرف ممکن است ایجاد شود. این علائم معمولاً در روزهای اول بیشتر هستند و سپس به‌تدریج کاهش پیدا می‌کنند.

در مصرف سنگین یا طولانی‌مدت، بهتر است قطع مصرف با ارزیابی پزشک انجام شود؛ به‌خصوص اگر فرد هم‌زمان الکل یا مواد دیگری مصرف می‌کند یا سابقه افسردگی، اضطراب شدید، حملات روان‌پریشی یا افکار خودآسیب‌رسان دارد. در چنین شرایطی، پزشک باید مشخص کند که درمان سرپایی کافی است یا مراقبت نزدیک‌تری لازم است.

ترک تدریجی گل

کاهش مرحله‌به‌مرحله مصرف برای گل یک دستور درمانی ثابت و مناسب همه افراد نیست. تصمیم درباره کاهش مصرف باید بر اساس شرایط فرد گرفته شود. در بعضی افراد، ادامه دادن مصرف برای «کم کردن تدریجی» باعث می‌شود چرخه وسوسه و مصرف طولانی‌تر شود؛ در مقابل، در برخی شرایط پزشک ممکن است برنامه کاهش مصرف را برای رسیدن به قطع کامل در نظر بگیرد.

اگر قرار باشد کاهش مصرف انجام شود، بهتر است مقدار و زمان مصرف از قبل مشخص باشد و روند آن توسط پزشک یا درمانگر بررسی شود. هدف، کش دادن مصرف برای مدت نامحدود نیست؛ هدف رسیدن به قطع مصرف و کنترل علائمی است که ممکن است در این مسیر ایجاد شوند.

دارو در درمان ترک گل

برای ترک ماری‌جوانا دارویی وجود ندارد که بتوان آن را برای همه افراد به‌عنوان «قرص ترک گل» تجویز کرد. بعضی داروها ممکن است برای مدت کوتاه و با نظر پزشک جهت کنترل مشکلاتی مانند بی‌خوابی، اضطراب، تهوع یا علائم روانی استفاده شوند. انتخاب دارو به وضعیت همان فرد و بیماری‌های همراه او بستگی دارد و مصرف خودسرانه داروهای آرام‌بخش یا خواب‌آور می‌تواند خودش باعث وابستگی جدید شود. سازمان جهانی بهداشت نیز برای خودِ سندرم ترک گل، داروی اختصاصی توصیه نکرده است.

سم‌زدایی گل

سم‌زدایی گل به مرحله‌ای از درمان گفته می‌شود که در آن مصرف ماری‌جوانا قطع می‌شود و وضعیت جسمی و روانی فرد در روزهای پس از قطع، از نزدیک بررسی و مدیریت می‌شود. برخلاف بعضی مواد مانند تریاک یا الکل، برای ترک گل داروی اختصاصی و تأییدشده‌ای که فرایند سم‌زدایی را انجام دهد وجود ندارد. درمان اصلی بر مراقبت حمایتی، کنترل علائم و جلوگیری از برگشت به مصرف استوار است. سازمان جهانی بهداشت نیز برای ترک ماریجوانا، درمان دارویی اختصاصی توصیه نمی‌کند و در صورت نیاز، استفاده کوتاه‌مدت از دارو برای کنترل یک علامت مشخص را با نظر پزشک مطرح می‌کند.

در کلینیک ترک اعتیاد پیام تندرستی، پیش از شروع ترک، مقدار و مدت مصرف گل، دفعات مصرف، آخرین زمان مصرف، مواد دیگری که فرد استفاده می‌کند و سابقه مشکلات جسمی و روانی بررسی می‌شود. سپس با قطع مصرف، علائمی مانند بی‌خوابی، اضطراب، تحریک‌پذیری، بی‌قراری، کاهش اشتها، تعریق، لرزش، سردرد، ناراحتی گوارشی و میل شدید به مصرف در طول دوره ترک بررسی می‌شوند. در مواردی که اضطراب یا علائم روانی شدت زیادی داشته باشند، پزشک باید درمان مناسب را تعیین کند. به‌ خصوص در مصرف‌های سنگین که احتمال بروز مشکلات روانی جدی‌تر وجود دارد. 

یک نکته مهم درباره سم‌زدایی گل این است که پایان علائم ترک، پایان درمان وابستگی نیست. بعد از عبور از روزهای اولیه، درمان باید روی کنترل وسوسه، شناخت عواملی که فرد را به مصرف برمی‌گردانند و اصلاح الگوی رفتاری متمرکز شود. روان‌درمانی، به‌ویژه CBT و درمان تقویت انگیزه، در این مرحله نقش مهمی دارد و می‌تواند به حفظ ترک کمک کند.

بنابراین سم‌ زدایی گل را نباید با روش‌هایی مانند «پاک‌سازی سریع بدن»، مصرف داروهای خودسرانه یا روش‌هایی که وعده خارج کردن سریع THC از بدن را می‌دهند یکی دانست. سم‌زدایی استاندارد یعنی قطع مصرف و مدیریت پزشکی دوره ترک بر اساس وضعیت همان فرد؛ بعد از آن نیز درمان باید برای جلوگیری از برگشت به مصرف ادامه پیدا کند.

روان‌درمانی فردی برای ترک گل

بخش مهمی از درمان زمانی شروع می‌شود که مشخص شود فرد معمولاً چه زمانی و به چه دلیلی سراغ گل می‌رود. ممکن است مصرف بعد از دعوا، فشار کاری، تنهایی، بی‌خوابی، معاشرت با دوستان مصرف‌کننده یا برای فرار از اضطراب اتفاق بیفتد. در جلسات فردی، این موقعیت‌ها شناسایی می‌شوند و برای هرکدام راهکار مشخصی در نظر گرفته می‌شود.

درمانگر همچنین به فرد کمک می‌کند نشانه‌های شروع وسوسه را زودتر تشخیص دهد، موقعیت‌های پرخطر را مدیریت کند و وقتی میل به مصرف بالا می‌رود، بدون برگشت به گل از آن مرحله عبور کند.

درمان شناختی ـ رفتاری (CBT) برای ترک گل

CBT برای ترک گل روی ارتباط بین فکر، احساس، موقعیت و رفتار مصرف کار می‌کند. مثلاً فرد ممکن است بعد از یک روز پراسترس با خودش بگوید «فقط یک بار مصرف کنم تا آرام شوم». در CBT این الگو بررسی می‌شود و فرد یاد می‌گیرد قبل از رسیدن به مرحله مصرف، محرک را تشخیص دهد و پاسخ دیگری انتخاب کند.

مهارت‌های حل مسئله، کنترل وسوسه، مدیریت استرس، اصلاح عادت‌های مرتبط با مصرف و پیشگیری از عود، بخش‌های مهم این درمان هستند. CBT و درمان تقویت انگیزه از روش‌های اصلی مورد استفاده برای اختلال مصرف ماری‌جوانا محسوب می‌شوند.

درمان تقویت انگیزه در روند ترک ماریجوانا

بعضی افراد هنگام شروع درمان هنوز درباره ترک کامل مردد هستند. در این روش، درمانگر بدون فشار و سرزنش کمک می‌کند فرد پیامدهای واقعی مصرف را با وضعیت زندگی خودش مقایسه کند؛ مثلاً ببیند گل چه اثری روی خواب، تمرکز، رابطه عاطفی، کار، تحصیل یا وضعیت مالی او گذاشته است.

این روش به‌خصوص در ابتدای درمان می‌تواند برای ایجاد انگیزه و آماده شدن فرد برای تغییر مفید باشد و معمولاً در کنار CBT استفاده می‌شود.

گروه‌ درمانی در روند ترک گل

در گروه‌درمانی، فرد با کسانی صحبت می‌کند که با مشکل مشابهی روبه‌رو هستند. ارزش این جلسات فقط در شنیدن تجربه دیگران نیست. فرد می‌تواند موقعیت‌های پرخطر، وسوسه، شکست‌های قبلی و راه‌هایی را که برای حفظ ترک پیدا کرده است با دیگران بررسی کند.

برای بعضی افراد، حضور در یک محیط منظم و بدون قضاوت به حفظ ارتباط با روند درمان کمک می‌کند. گروه‌درمانی می‌تواند در کنار درمان فردی استفاده شود و جای ارزیابی و درمان تخصصی را نمی‌گیرد.

نقش خانواده در روند ترک گل

نحوه برخورد خانواده بعد از ترک اهمیت زیادی دارد. سرزنش مداوم، تهدید یا کنترل افراطی معمولاً کمکی به درمان نمی‌کند. خانواده باید بداند چه موقعیت‌هایی وسوسه مصرف را بیشتر می‌کنند، در زمان بروز علائم ترک چگونه با فرد برخورد کند و در صورت مشاهده نشانه‌های برگشت مصرف چه اقدامی انجام دهد.

درمان خانوادگی همچنین برای زمانی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که مصرف گل باعث درگیری، افت تحصیلی یا شغلی، مشکلات مالی یا قطع ارتباط فرد با اعضای خانواده شده باشد.

مدیریت وسوسه مصرف گل و پیشگیری از عود

بعد از قطع مصرف گل، قرار گرفتن دوباره در معرض دوستان مصرف‌کننده، مکان‌های مرتبط با مصرف، بیکاری، بی‌خوابی یا فشار روانی می‌تواند میل به مصرف را بالا ببرد. در درمان، این موقعیت‌ها از قبل شناسایی می‌شوند و برای هرکدام برنامه مشخصی در نظر گرفته می‌شود.

اگر فرد یک بار دوباره گل مصرف کند، این اتفاق نباید به ادامه مصرف روزانه تبدیل شود. بررسی علت لغزش، حذف عامل محرک و برگشت سریع به برنامه درمان می‌تواند از تبدیل یک لغزش به عود کامل جلوگیری کند.

ورزش و فعالیت‌های روزانه برای مدیریت علائم ترک گل

ورزش، خواب منظم، تغذیه مناسب و داشتن برنامه روزانه، جای درمان اصلی را نمی‌گیرند اما در دوره ترک گل به تنظیم خواب، کاهش بی‌قراری و پر کردن زمان‌هایی که قبلاً صرف مصرف می‌شده کمک می‌کنند. فعالیت‌هایی مثل پیاده‌روی، ورزش منظم، کار، مطالعه یا ارتباط با افراد غیرمصرف‌کننده زمانی بیشترین فایده را دارند که بخشی از یک برنامه مشخص برای زندگی بعد از ترک باشند.

آشنایی با علائم ترک گل

بعد از قطع مصرف گل، به‌خصوص در فردی که برای مدت طولانی یا به‌طور منظم مصرف داشته است، بدن و مغز با نبود THC سازگار می‌شوند و مجموعه‌ای از علائم جسمی و روانی ایجاد می‌شود. این علائم معمولاً ۲۴ تا ۴۸ ساعت بعد از آخرین مصرف شروع می‌شوند، در روزهای اول شدت بیشتری پیدا می‌کنند و سپس به‌تدریج کاهش می‌یابند. اختلال خواب و وسوسه مصرف ممکن است مدت بیشتری ادامه داشته باشد.

شدت علائم ترک گل برای همه یکسان نیست و به مدت و مقدار مصرف، میزان THC، دفعات مصرف، مصرف هم‌زمان مواد دیگر و وضعیت روحی فرد بستگی دارد. علائمی که ممکن است با قطع گل دیده شوند عبارت‌اند از:

• بی‌خوابی و اختلال خواب: سخت خوابیدن، بیدار شدن‌های مکرر، خواب‌های شدید و آزاردهنده

• اضطراب و بی‌قراری: احساس تنش، ناآرامی و پایین آمدن تحمل فشارهای روزمره

• تحریک‌پذیری و عصبانیت: واکنش شدیدتر به مسائل معمول و تغییرات محسوس خلق

• وسوسه شدید مصرف: فکر مداوم به گل و تمایل به مصرف برای از بین بردن علائم ترک

• کاهش اشتها: بی‌میلی به غذا و گاهی کاهش وزن در روزهای نخست

• علائم جسمی: تعریق، لرزش، سردرد، دل‌درد، تهوع یا ناراحتی‌های گوارشی

• اختلال تمرکز: حواس‌پرتی و دشواری در انجام کارهایی که نیاز به توجه دارند

• افت خلق: بی‌حوصلگی، احساس غم و در بعضی افراد تشدید اضطراب یا افسردگی

نکته مهم این است که فرد ممکن است برای خلاص شدن از همین علائم دوباره گل مصرف کند و وارد چرخه قطع مصرف، بروز علائم، مصرف مجدد و برگشت وابستگی شود. به همین دلیل، مدیریت دوره ترک باید از ابتدا با برنامه مشخص و زیر نظر پزشک انجام شود.

راهکارهای کاهش عوارض ترک گل

درمان ترک گل باید متناسب با وضعیت فرد تنظیم شود. هیچ داروی واحدی وجود ندارد که برای همه افراد بتوان آن را به‌عنوان «داروی ترک گل» تجویز کرد؛ پزشک با توجه به علائم، سابقه مصرف و مشکلات همراه تصمیم می‌گیرد آیا دارو برای کنترل یک علامت مشخص لازم است یا خیر.

برای عبور ایمن‌تر و قابل‌تحمل‌تر از این دوره، اقدامات زیر در کنار برنامه درمانی پزشک اهمیت دارند:

• کنترل بی‌خوابی: تنظیم ساعت خواب، کاهش مصرف کافئین و ایجاد محیط آرام برای خواب؛ در صورت شدید بودن بی‌خوابی، بررسی پزشکی برای انتخاب درمان مناسب

• کنترل اضطراب و بی‌قراری: کاهش محرک‌های محیطی، فعالیت بدنی سبک، تمرین تنفس و استفاده از روان‌درمانی برای کنترل اضطراب و وسوسه

• تغذیه و آب کافی: وعده‌های سبک و منظم و مصرف مایعات کافی، مخصوصاً زمانی که اشتها کاهش پیدا کرده است

• مدیریت وسوسه: حذف دسترسی به گل، دوری از موقعیت‌ها و افرادی که معمولاً با مصرف همراه بوده‌اند و شناسایی زمان‌هایی که میل به مصرف بیشتر می‌شود

• روان‌درمانی: کمک به فرد برای شناخت محرک‌های مصرف، کنترل وسوسه و جلوگیری از برگشت به الگوی قبلی

• دارو فقط با تجویز پزشک: مصرف خودسرانه قرص‌های خواب‌آور یا آرام‌بخش، به‌خصوص بنزودیازپین‌ها، می‌تواند وابستگی جدید ایجاد کند و نباید جایگزین درمان تخصصی شود

چرا ترک گل باید تحت نظر پزشک متخصص ترک اعتیاد انجام شود؟

شدت علائم ترک از فردی به فرد دیگر متفاوت است و دکتر ترک اعتیاد باید قبل از شروع درمان مشخص کند فرد چه مقدار و چه مدت گل مصرف کرده، آیا ماده دیگری هم مصرف می‌کند و آیا سابقه مشکلات روانی یا بیماری جسمی دارد. این ارزیابی مشخص می‌کند که درمان با چه سطحی از مراقبت ادامه پیدا کند و برای کنترل علائم چه اقداماتی لازم است.

اگر فرد پس از قطع گل دچار توهم، گیجی شدید، رفتار غیرعادی، افسردگی شدید، افکار خودکشی یا آشفتگی روانی قابل توجه شود، این وضعیت نیازمند ارزیابی فوری پزشکی است و نباید با مصرف مجدد گل یا داروی خودسرانه مدیریت شود.

مراحل ترک گل

ترک گل را می‌توان به چند مرحله مشخص تقسیم کرد تا فرد بداند در هر قسمت از درمان چه اتفاقی می‌افتد و قرار است چه کاری انجام شود. ترتیب و شدت این مراحل برای همه یکسان نیست؛ پزشک بر اساس مقدار و مدت مصرف، دفعات مصرف، مواد دیگری که فرد استفاده می‌کند و وضعیت جسمی و روانی او، برنامه درمان را تنظیم می‌کند. در درمان وابستگی به گل، ارزیابی تخصصی و مداخلات روان‌شناختی از بخش‌های اصلی درمان هستند.

مرحله اول؛ ارزیابی پزشکی و مشخص شدن وضعیت مصرف

قبل از قطع مصرف، پزشک باید تصویر دقیقی از وضعیت فرد داشته باشد. مقدار و دفعات مصرف گل، مدت وابستگی، میزان THC، روش مصرف، سابقه ترک و برگشت به مصرف، مصرف هم‌زمان الکل یا مواد دیگر و سابقه بیماری‌های جسمی و روانی بررسی می‌شود. در همین مرحله مشخص می‌شود فرد به چه سطحی از مراقبت نیاز دارد و آیا علائمی وجود دارد که درمان را پیچیده‌تر کند.

این مرحله برای این است که ترک بر اساس شرایط واقعی همان فرد شروع شود، نه با یک نسخه یکسان برای همه.

مرحله دوم؛ شروع قطع مصرف و کنترل علائم ترک

بعد از مشخص شدن برنامه درمان، مصرف گل قطع می‌شود و فرد وارد دوره ترک می‌شود. علائم معمولاً در ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول ظاهر می‌شوند و در روزهای بعد می‌توانند شدت بیشتری پیدا کنند. بی‌خوابی، تحریک‌پذیری، اضطراب، بی‌قراری، کاهش اشتها، سردرد، تعریق، ناراحتی گوارشی و میل شدید به مصرف از علائم شناخته‌شده این دوره هستند.

در این مرحله، وضعیت خواب، خلق، اضطراب و شدت وسوسه باید مرتب بررسی شود. برای ترک گل داروی اختصاصی و ثابت وجود ندارد. در صورت نیاز، پزشک می‌تواند برای کنترل یک علامت مشخص درمان مناسب را در نظر بگیرد. اگر علائم روانی شدید مانند افسردگی شدید یا علائم روان‌پریشی ایجاد شوند، فرد به ارزیابی و مراقبت نزدیک‌تر نیاز دارد. 

مرحله سوم؛ عبور از روزهای سخت ترک

معمولاً روزهای دوم تا ششم دوره‌ای هستند که علائم ترک برای بسیاری از مصرف‌کنندگان آزاردهنده‌تر می‌شوند. در این مدت، هدف فقط تحمل کردن علائم نیست؛ باید شرایطی فراهم شود که فرد برای آرام شدن یا خوابیدن دوباره سراغ گل نرود.

تنظیم خواب، مصرف مایعات و غذای مناسب، فعالیت بدنی متناسب با شرایط فرد، کاهش عوامل تحریک‌کننده و ارتباط منظم با تیم درمان در این مرحله اهمیت دارد. هر علامتی که شدت غیرعادی پیدا کند نیز باید به پزشک اطلاع داده شود.

مرحله چهارم؛ درمان علت‌های مصرف و کنترل وسوسه

وقتی علائم اولیه کمتر شدند، بخش مهم دیگری از درمان شروع می‌شود: پیدا کردن دلیل مصرف گل در زندگی فرد. برای یک نفر ممکن است مصرف با اضطراب و فشار کاری گره خورده باشد، برای فرد دیگری با بی‌خوابی، تنهایی، جمع دوستان مصرف‌کننده یا فرار از مشکلات خانوادگی.

در جلسات روان‌درمانی، این موقعیت‌ها شناسایی می‌شوند و فرد یاد می‌گیرد در همان شرایط، واکنش دیگری داشته باشد. CBT و درمان تقویت انگیزه از مداخلات روان‌شناختی مورد استفاده برای وابستگی به ماری جوانا هستند. 

مرحله پنجم؛ بازسازی زندگی بدون گل

بعد از قطع مصرف، باید زمان‌ها و موقعیت‌هایی که قبلاً با گل پر می‌شدند دوباره سازمان‌دهی شوند. خواب منظم، برنامه روزانه، فعالیت کاری یا تحصیلی، ورزش، روابط سالم و فاصله گرفتن از محیط‌های مرتبط با مصرف در این مرحله اهمیت پیدا می‌کنند.

خانواده نیز باید بداند چگونه از فرد حمایت کند، چه رفتارهایی ممکن است وسوسه مصرف را بیشتر کنند و در صورت مشاهده نشانه‌های برگشت مصرف چه واکنشی داشته باشد. مداخلات خانوادگی هم در درمان وابستگی به گل می‌توانند مورد استفاده قرار بگیرند. 

مرحله ششم؛ پیشگیری از عود و پیگیری درمان

بهبود علائم ترک به معنی تمام شدن درمان نیست. ممکن است فرد چند هفته بعد، در اثر یک فشار روانی، دیدن دوستان مصرف‌کننده یا قرار گرفتن در موقعیتی که قبلاً با مصرف گل همراه بوده، دوباره وسوسه شود.

در این مرحله، محرک‌های شخصی فرد مشخص می‌شوند و برای موقعیت‌های پرخطر از قبل راهکار در نظر گرفته می‌شود. اگر لغزش اتفاق بیفتد، باید علت آن سریع بررسی و برنامه درمان اصلاح شود تا یک بار مصرف دوباره به الگوی قبلی برنگردد. درمان و حمایت روان‌شناختی ادامه‌دار برای حفظ دستاوردهای ترک اهمیت دارد. 

در کلینیک ترک اعتیاد پیام تندرستی، روند ترک گل را از ارزیابی اولیه شروع می‌کنیم و بر اساس شرایط هر فرد برای مراحل بعدی برنامه می‌گذاریم. هدف این است که فرد بداند در روزهای ترک چه علائمی ممکن است داشته باشد، برای کنترل آن‌ها چه اقداماتی لازم است و بعد از عبور از دوره اولیه چگونه باید احتمال برگشت به مصرف را پایین بیاورد.

مدت زمان ترک گل چقدر است؟

مدت زمان ترک گل به این بستگی دارد که فرد چه مقدار و با چه فاصله‌ای مصرف می‌کرده، چند وقت است که مصرف دارد، ماده مصرفی چه میزان THC داشته و آیا هم‌زمان مواد دیگری هم مصرف می‌کند یا خیر. برای همین، نمی‌توان برای همه افراد یک عدد ثابت مثل «۲۱ روز» یا «۹۰ روز» تعیین کرد. دوره ترک گل را باید در چند مرحله دید.

۲۴ تا ۴۸ ساعت اول:
معمولاً اولین علائم بعد از گذشت یک تا دو روز از آخرین مصرف ظاهر می‌شوند. بی‌خوابی، بی‌قراری، تحریک‌پذیری، اضطراب، کاهش اشتها و میل به مصرف از علائم شایع این مرحله هستند. ممکن است فرد در همین روزها احساس کند خواب و خلقش به‌هم ریخته و تمرکز کردن برایش سخت‌تر شده است.

روزهای ۲ تا ۶:
برای بسیاری از مصرف‌کنندگان، این بازه سخت‌ترین قسمت ترک گل است. شدت اضطراب، عصبانیت، بی‌قراری، اختلال خواب، کاهش اشتها و وسوسه مصرف در این روزها بیشتر می‌شود. سردرد، تعریق، لرزش، دل‌درد و ناراحتی‌های گوارشی هم ممکن است وجود داشته باشند. در افرادی که مصرف سنگین و طولانی‌مدت داشته‌اند، شدت علائم معمولاً بیشتر است. 

هفته دوم:
بخش قابل توجهی از علائم جسمی معمولاً رو به کاهش می‌رود، اما مشکلات خواب، تحریک‌پذیری، افت خلق و وسوسه مصرف ممکن است همچنان ادامه داشته باشند. بعضی افراد در این مرحله به‌دلیل چند شب خواب نامناسب، خستگی و کاهش تمرکز را بیشتر احساس می‌کنند.

هفته سوم و بعد از آن:
در بسیاری از افراد، بیشتر علائم ترک گل تا این زمان به‌طور محسوسی کمتر شده‌اند. با این حال، در مصرف‌کنندگان سنگین ممکن است بعضی علائم، به‌خصوص اختلال خواب و خواب‌های غیرعادی، بیشتر از سه هفته باقی بمانند. ماندگاری این علائم به معنی ادامه داشتن یکسانِ شدت ترک نیست؛ معمولاً شدت آن‌ها به‌تدریج کمتر می‌شود. 

چه عواملی مدت ترک گل را طولانی‌تر می‌کنند؟

مدت و شدت علائم برای هر فرد متفاوت است و چند عامل در این تفاوت نقش دارند:

• مصرف روزانه یا تقریباً روزانه

• مصرف مقدار زیاد گل

• استفاده از گل یا فرآورده‌هایی با THC بالاتر

• چند سال ادامه داشتن مصرف

• مصرف هم‌زمان گل با تنباکو، الکل یا مواد دیگر

• سابقه اضطراب، افسردگی یا سایر مشکلات روانی

• تجربه قبلی ترک و برگشت دوباره به مصرف

در مصرف طولانی و سنگین، علائم ترک می‌توانند سه هفته یا بیشتر ادامه پیدا کنند بنابراین تمام شدن علائم اصلی در یک بازه مشخص را نباید به‌عنوان پایان قطعی درمان در نظر گرفت. 

آیا ترک گل بعد از سه هفته تمام می‌شود؟

سه هفته بیشتر یک بازه تقریبی برای فروکش کردن بخش عمده علائم ترک است، نه یک زمان قطعی برای پایان درمان. بعد از اینکه علائم جسمی کمتر شدند، فرد ممکن است همچنان با وسوسه مصرف، مشکلات خواب، عادت‌های قدیمی و موقعیت‌هایی که قبلاً باعث مصرف می‌شدند درگیر باشد. به همین دلیل، درمان گل باید متناسب با شرایط فرد ادامه پیدا کند تا خطر برگشت به مصرف کاهش پیدا کند.

ما مدت درمان را از قبل با یک عدد ثابت تعیین نمی‌کنیم. ابتدا میزان و مدت مصرف، شدت علائم ترک، وضعیت خواب و خلق، سابقه بیماری‌های روانی و مصرف مواد دیگر بررسی می‌شود. بر اساس همین ارزیابی مشخص می‌کنیم فرد در دوره ترک به چه میزان مراقبت پزشکی و درمان روان‌شناختی نیاز دارد و روند درمان او تا چه زمانی باید ادامه پیدا کند.

بهترین کلینیک ترک گل در تهران

بهترین کلینیک ترک گل همواره لازم است تا محیطی امن، حرفه‌ای و حامی برای افرادی فراهم کند که به دنبال رهایی از اعتیاد خود هستند. این کلینیک‌ها با ارائه درمان‌های علمی و فردی، به مراجعین کمک می‌کنند تا به طور مؤثر از وابستگی به این ماده مخدر رهایی یابند و سلامت جسمی و روانی خود را به دست آورند.

برای مثال کلینیک ترک اعتیاد پیام تندرستی یکی از بهترین و معتبرترین مراکز ترک اعتیاد به ماری‌جوانا در کشور است. این کلینیک با استفاده از تیم متخصص و مجرب، روش‌های نوین درمانی و پشتیبانی روانی، به افرادی که درگیر اعتیاد به ماری‌جوانا هستند، کمک می‌کند تا فرایند ترک را با موفقیت طی کنند. خدمات این کلینیک شامل مشاوره فردی، درمان دارویی، درمان شناختی – رفتاری و استفاده از روش‌های درمانی جایگزین است که همگی به بهبود شرایط جسمی و روانی فرد کمک می‌کنند. از جمله خدمات کلینیک پیام تندرستی برای ترک گل موارد زیر است:

• خدمات اورژانسی و شبانه‌روزی به صورت ویژه
• استفاده از به‌روزترین روش‌های ترک اعتیاد مواد مخدر
• انجام تمام آزمایش‌های پزشکی
• همراهی پزشک متخصص در مراحل درمان
• پرستار 24 ساعته
• بستری تفکیک‌شده و اختصاصی
• امکانات هتلینگ و رفاهی (فضای اختصاصی همراه با امکاناتی نظیر تردمیل، میز تنیس و …)
• پیگیری پس از درمان
• خدمات روانپزشکی و روانشناختی ترک اعتیاد
• مشاوره روان‌شناختی فردی و گروهی
• درمان دارویی تحت‌نظر پزشک متخصص
• درمان شناختی-رفتاری (CBT) برای مقابله با وسوسه‌ها
• برنامه‌های حمایتی و مشاوره‌ای آنلاین
• پشتیبانی روانی برای کاهش اضطراب و افسردگی
• مداخلات خانوادگی برای تقویت حمایت‌های اجتماعی
• برگزاری جلسات گروه‌درمانی برای تقویت روحیه مشترک
• برنامه‌های آموزشی برای پیشگیری از بازگشت به اعتیاد

مشاوره ترک ماری‌جوانا

با مشاورین ما تماس بگیرید و از نحوه صحیح ترک اعتیاد ماری‌جوانا اطلاع یابید٬ متخصصین ما در تمامی مراحل درمان شما را یاری خواهند کرد.

021-58225

هزینه ترک گل در کلینیک چقدر است؟

 هزینه ترک گل در کلینیک‌ها می‌تواند بسته به شرایط و نیازهای خاص هر فرد متفاوت باشد. این هزینه‌ها معمولاً به روش درمانی انتخابی، مدت‌زمان درمان و خدمات پشتیبانی مختلف بستگی دارد. به همین دلیل، قیمت دقیق ترک گل نمی‌تواند به طور قطعی مشخص شود و برای هر فرد ممکن است متفاوت باشد. 

اگر شما یا یکی از عزیزانتان به دنبال ترک گل هستید و می‌خواهید از هزینه‌های دقیق و خدمات موجود اطلاع پیدا کنید، با ما تماس بگیرید تا مشاوره تخصصی در مورد هزینه ترک گل در کلینیک ترک اعتیاد پیام تندرستی دریافت کنید. از مهم‌ترین عواملی که بر هزینه ترک گل تأثیر می‌گذارند، موارد زیر است: 

• روش درمانی انتخابی 
• مدت‌زمان دوره درمان
• شدت وابستگی فرد به ماری‌جوانا
• مشاوره و پشتیبانی روانی
• پشتیبانی و جلسات گروه‌درمانی
• تخصص و تجربه تیم درمانی
• مکان و دسترسی کلینیک
• امکانات و خدمات اضافی

جمع بندی

ترک گل از همان زمانی که مصرف قطع می‌شود وارد مرحله درمان می‌شود؛ روزهای اول معمولاً با بی‌خوابی، تحریک‌پذیری، اضطراب، کاهش اشتها و میل شدید به مصرف همراه است و در مصرف‌های طولانی یا سنگین، این علائم می‌توانند شدیدتر و طولانی‌تر باشند. بعد از فروکش کردن علائم اولیه هم کار تمام نمی‌شود؛ خواب، خلق، تمرکز و وسوسه مصرف باید بررسی شوند و عواملی که فرد را دوباره به سمت گل می‌برند مورد توجه قرار بگیرند.

در کلینیک ترک اعتیاد پیام تندرستی، روند درمان را با بررسی میزان و مدت مصرف، وضعیت جسمی و روانی و شرایطی که در زندگی فرد با مصرف گل ارتباط پیدا کرده‌اند شروع می‌کنیم. بر اساس این ارزیابی، پزشک درباره نحوه مدیریت دوره ترک تصمیم می‌گیرد و در صورت نیاز، درمان دارویی و روان‌شناختی در کنار هم انجام می‌شوند. هدف این است که فرد با یک برنامه درمانی مشخص از مرحله قطع مصرف عبور کند و برای ادامه زندگی بدون گل نیز آمادگی لازم را به دست بیاورد.

سؤالات متداول در مورد ترک گل

1. بهترین روش برای ترک اعتیاد گل (ماری‌جوانا) چیست؟
   انتخاب بهترین روش ترک اعتیاد ماری‌جوانا یا گل به میزان مصرف فرد و شرایط سنی بستگی دارد که زیر نظر متخصص باید انجام شود.
2. ترک ماری‌جوانا (گل) چند روز طول می‌کشد؟
   مدت زمان ترک گل یا ماری‌جوانا معمولاً بین 1 تا 3 هفته خواهد بود که به میزان دوز مصرفی فرد بستگی دارد و با توجه به آن برنامه درمانی مشخص می‌شود.
3. گل یا ماری‌جوانا را چگونه باید ترک کرد؟
   برای ترک، مرکز معتبر ترک گل را باید انتخاب کرد که برنامه درمانی مناسب شرایط فرد را زیر نظر متخصص مجرب تنظیم کند.

منبع: 

pmc.ncbi.nlm.nih.gov

www.who.int